آبیاری درختان شلیل
آشنایی با درختان شلیل:
تاریخچه کاشت درختان شلیل؛ به بیش از ۲۰۰۰ سال پیش در کشور چین بازمیگردد. میتوان گفت که تولید آن ها با جهش طبیعی از هلو صورت گرفت و فقط یک تفاوت ژنی بین هلو و شلیل وجود دارد. درخت شلیل نسبت به هلو لطافت بیشتری دارد و به راحتی آسیب میبیند، اندازه آن ها از هلو کوچکتر و رنگ آن ها پررنگ تر است. کاشت نهال شلیل؛ در مناطقی که دوره زمستانی سردی دارند صورت میگیرد تا درخت امکان خواب زمستانی را داشته باشد.
این درخت حدود ۴۰ سال عمر میکند و درست مثل درختان سیب، میتواند تا ۹ متر ارتفاع داشته باشند؛ ولی در باغ ها درختان در حدود ۴ متر نگه داشته میشوند تا برداشت محصول راحت تر باشد، ميوهها قبل از رسیده شدن کامل، چیده میشوند تا به فروشگاه های سراسر کشور منتقل شوند.
آب یکی از اساسی ترین نیاز های موجودات زنده در رشد و تکامل است و این موضوع در مورد درختان میوه نیز صدق میکند، درخت شلیل با داشتن میوه های گوشتی و آبدار یکی از جمله درختانی است که نیاز بالایی به آب دارد اما با اهمیت تر از میزان آبیاری در مورد درختان شلیل توجه به زمان و فصل آبیاری است، آبیاری درختان شلیل در اوقات مختلف سال و در فصول مختلف یکسان نیست.
شلیل نسبت به دیگر درختان میوه به آب حساسیت بیشتری دارد و هرگونه تنش آبی باعث توقف رشد درخت، کاهش کیفیت محصول و کاهش عملکرد آن در سال آینده میشود. همچنین آبیاری بیش از اندازه آن نیز باعث زرد شدن برگ درختان، شیوع بیماری های قارچی و پوسیدگی ریشه میشود. به همین دلیل در باغات شلیل رعایت اصول آبیاری و پیروی از یک برنامه آبیاری منظم از اهمیت ویژه ای برخوردار است.
روش های آبیاری درختان شلیل:
_آبیاری سنتی درختان شلیل:
در گذشته آبیاری درختان میوه از جمله نهال شلیل یه صورت سنتی انجام میشد. به این صورت که آب از طریق نهر یا کانال وارد باغ میشد و به صورت کرتی، نشتی و حوضچه ای درختان را سیراب میکرد. اجرای این روش با وجود اینکه نیازمند هزینه ی زیادی نبود، اما هدر رفت آب زیادی داشت که در شرایط کنونی با کم شدن منابع آبی دیگر امکان استفاده از این روش ها در باغات وجود ندارد؛ مگر در حد ۱ تا ۲ درخت در باغچه ی حیاط که با شلنگ آبیاری میشود. همچنین در آبیاری غرقابی امکان شیوع بیماری های قارچی در طوقه و پوسیدگی ریشه وجود داشت.
_آبیاری مدرن درختان شلیل:
پیشرفت تکنولوژی و لزوم صرفه جویی در مصرف آب زمینه را برای طراحی و اجرای سیستم های آبیاری نوین مانند آبیاری بارانی و قطره ای سطحی و زیرسطحی فراهم کرد. روش های مدرن بسیار کارآمد تر از روش های سنتی هستند و با به کارگیری آن ها میتوان تحول بزرگی در بخش کشاورزی ایجاد کرد.
_آبیاری قطره ای درختان شلیل:
بهترین روش آبیاری درختان شلیل استفاده از روش آبیاری قطره ای است. در این روش آب از طریق لوله های پلی اتیلن اصلی و فرعی به پای درخت رسیده و دقیقا محل ریشه را آبیاری میکند. میزان مصرف آب در این روش کم است و با حجم کمی از آب میتوان سطح وسیعی از باغ را آبیاری کرد. همچنین تامین آب مورد نیاز ریشه در مقدار معین تاثیر بسزایی در افزایش عملکرد باغات میوه دارد.
از مهم ترین مزایای آبیاری قطره ای درختان شلیل میتوان به این موارد اشاره کرد:
. صرفه جویی در مصرف آب تا ۸۰ درصد
. افزایش کیفیت شلیل برداشتی
. افزایش سطح تناژ محصول
. کاهش استفاده از نیروی کارگر جهت آبیاری
. کاهش مصرف سوخت موتور و پمپ های آب
. جلوگیری از فرسایش خاک
. جلوگیری از رشد علف های هرز در باغ
میزان نیاز درختان به آب:
پیش از هر چیز باید در رابطه با فاکتورهایی که سبب تغییر در میزان نیاز درختان به آب میشود اطلاعات کاملی داشته باشیم تا بتوانیم در رابطه با آبیاری درختان شلیل در زمانهای مختلف سخن بگوییم.
_سن درخت:
نهال های تازه کاشته شده درختان میوه نیاز بالایی به آبیاری دارد چرا که ریشه های نهال محدود و سطحی است و خیلی زود دچار تشنگی میشود اما به مرور زمان و با گسترش ریشه ها و عمیق تر شدن آن ها نیاز به آبیاری کاهش پیدا کرده و کمتر تحت تاثیر خشکی خاک قرار میگیرد.
_ فصل:
فصل یکی از فاکتور ها و متغییر های بسیار مهم در تعیین نیاز آبی درختان است، به طوری که درختان معمولا در اواسط تابستان به دلیل گرمای هوا نیاز به مراتب بیشتری به آب دارند. حتی در اوایل تابستان نیز نیاز آبی درختان نسبت به اواسط تابستان کم تر است بنابراین در آبیاری درختان به زمان و فضا نیز باید توجه زیادی داشته باشید.
_شرایط آب و هوایی در هر سال:
در هر سال به شرایط آب و هوایی و میزان رطوبت نسبی هوا و خاک برای تنظیم دور آبیاری باید دقت داشته باشید، درختان میوه در بهار و تابستان به آبیاری بیشتر نسبت به زمستان نیاز دارد. اما در برخی موارد مشاهده میشود به دلیل بارندگی بیشتر در بهار و بالا بودن رطوبت نسبی خاک و هوا در این فصل نیاز آبی درختان تا اواسط یا حتی اواخر بهار کاهش پیدا کند.
_ بافت خاک:
بافت خاک تاثیر بسیار مهمی در میزان نیاز آبی درختان خواهد داشت، طبیعتا بافت خاکی که آب بیشتری در خود نگه میدارد نیاز آبی کمتری نسبت به بافت خاکی دارد که آب از آن به سرعت زهکش شده و از دسترس درخت خارج میشود به همین دلیل است که کاشت نهال میوه به ویژه شلیل در خاک های سبک مانند خاک با درصد بالای ماسه و یا شن توصیه نمیشود.
در خاک های بسیار سبک ماسه ای و شنی نه تنها آب به سرعت زهکش شده از دسترس درخت خارج میشود بلکه عناصر غذایی را نیز به سرعت با خود شسته و از دسترس خارج میکند.
علاوه بر خاک های سبک مشکل نیاز آبی در خاک های بسیار سنگین و رسی نیز وجود دارد و در این نوع بافت خاک قضیه عکس بافت خاک سبک است به طوری که در بافت خاک سنگین، آب به سرعت در خاک نفوذ نکرده و پس از ماندگاری طولانی مدت آب روی خاک، به تدریج و به آهستگی ، آب به لایه های رویی و بالایی خاک نفوذ میکند، در مسیر نفوذ آب به خاک رسی درصد بالایی از آب در زمان آب مانی روی خاک بخار شده و از دسترس خارج میشود و در زمان نفوذ نیز به دلیل سرعت کم نفوذ به عمق خاک، مجددا درصد بالایی از آب از لایه های بالایی خاک بخار میشود و بنابراین دور آبیاری باغ با خاک سنگین را نیز باید کوتاه تر کرد.
مناسب ترین نوع بافت خاک به لحاظ مدیریت آبیاری در باغات شلیل بافت خاک لومی است که هم آب را به سرعت در دوره ی ریشه نفوذ داده و هم آب را مانند خاک سبک به سرعت از خود عبور نمیدهد و بنابراین قابلیت نگهداری بالاتر آب را داشته و به همین دلیل مدیریت آبیاری در باغ با خاک لومی بسیار آسان تر خواهد بود.
_ نوع درخت:
نوع درخت تاثیر زیادی در میزان نیاز درخت به آب را خواهد داشت، به گونه ای که ارقام یا انواع درختان میوه ای که سیستم ریشه ای گسترده تر و عمیق تر دارند نیاز آبی کم تری به آب آبیاری دارند درحالی که انواعی از درختان که سیستم ریشه ای سطحی تر و محدود تر دارند نیاز آبی بیشتری به آب آبیاری خواهند داشت و در تنظیم دور آبیاری آنها باید دقت بیشتری کرد، البته که نوع بافت خاک نیز در میزان گستردگی ریشه ی درختان تاثیر بسزایی دارد اما پایه ی اولیه آن ژنتیک خود درخت خواهد بود، از همین جهت در برخی از مراکز فروش نهال شلیل میبینید به برخی از انواع درختان میوه و یا ارقام میوه لیبل مقاوم به خشکی و کم آبی را میچسبانند.
در این رابطه بخوانید : آبیاری اصولی درختان گردو
آبیاری درختان شلیل در فصول مختلف سال:
مدیریت آبیاری به معنای آبدهی زیاد به درختان نیست بلکه به معنای آبیاری درختان متناسب با نیاز آن ها با توجه به متغیرهایی است که در بخش پیشین به آن ها اشاره شد، متغیرهایی مانند سن درخت و نوع فصل و همینطور باف خاک که میتوانند در میزان نیاز درختان به آب آبیاری اختلاف ایجاد کنند، در این بخش به اهمیت آبیاری در فصول و زمان های مختلف سال با تمرکز بر رشد و نمو درختان شلیل صحبت میکنیم.????
_ اهمیت آبیاری درختان شلیل در فصول بهار و تابستان:
در این فصول از یک سو با رشد فعال درخت شلیل، برگ دهی، گلدهی، میوه دهی مواجه هستیم و از طرفی با گرمای هوا و کاهش رطوبت نسبی آب و خاک و کاهش بارندگی فصلی مواجه میشویم، بنابراین میزان نیاز درختان شلیل به آبیاری قطعا افزایش پیدا میکند، در ادامه به اهمیت آبیاری درختان شلیل در هر برهه زمانی و رشد و نمو درختان شلیل صحبت میکنیم.
. اهمیت آبیاری در زمان گلدهی و گردافشانی:
اولین مرحله رشد فعال درختان در بهار گلدهی است، در این زمان درختانی که برگ ندارند شکوفه داده و پس از تلقیح و گرده افشانی به مرور درختان برگ باز میکنند، در این زمان یکی از عمده دلایل ریزش شکوفه های تلقیح نشده عدم توجه کافی به آبیاری درختان شلیل است. عدم توجه کافی به آبیاری در این دوره سبب تلقیح نشدن درست درصد بالایی از گل ها شده و همین امر سبب ریزش گلهای درخت شلیل و کاهش میزان باردهی درختان میشود. توجه داشته باشید که آب پاشی روی درختان شلیل در زمان گرده افشانی و یا وقوع بارندگی در این زمان یکی از دلایل عمده در تلقیح نشدن گل ها است، در زمان گرده افشانی در صورتی که بارندگی رخ دهد گرده ها ریزش کرده و در فعالیت زنبور های گرده افشان نیز اختلال ایجاد میشود و همین امر سبب کاهش باروری درختان شلیل خواهد شد. بنابراین در زمان گرده افشانی توصیه میشود آبیاری درختان به صورت اندک و تنها در حد مرطوب ماندن خاک پای ریشه باشد، آبیاری غرقابی با حجم زیاد و در مدت زمان طولانی نیز میتواند منجر به ریزش شکوفه های تلقیح نشده شود.
. آبیاری شلیل در زمان اوایل تشکیل میوه:
یکی از دلایل مهم ریزش میوه های جوان تازه تشکیل شده در اواخر اردیبهشت و یا خردادماه عدم توجه کافی به آبیاری درختان شلیل است، بنابراین در صورتی که میخواهید از ریزش میوه های جوان در این زمان از فصل بهار جلوگیری کنید. به آبیاری به اندازه، توجه فوق العاده ای داشته باشید، درست است که در این زمان میوه گوشتی نشده اما شاید برایتان جالب باشد که بدانید ظرفیت گوشتگیری میوه در این زمان ایجاد میشود و درختانی که در این زمان از میزان کافی آبیاری برخوردار نباشند در زمان حجم گیری و گوشتگیری میوه های ریزی تری دارند، بنابراین با توجه کافی به آبیاری رختان شلیل در زمان تشکیل میوه های جوان از ریزش میوه ها و تولید میوه ها ی با وزن کم در فصل بعد جلوگیری کنید.
_ آبیاری درختان شلیل در تابستان:
دلایل زیادی برای توجه به آبیاری درختان شلیل در تابستان وجود دارد، گرمای هوا، کاهش رطوبت نسبی هوا و خاک از یک سو و از سویی دیگر وزن گیری و آب افتادن در گوشت میوه دلایلی هستند که به باغداران نشان میدهد توجه به آبیاری درختان شلیل در این فصل برای بهره برداری و عملکرد بهتر اهمیت بالایی دارد. در فصل تابستان توجه به آبیاری در واقع کیفیت میوه را تضمین خواهد کرد، فاکتور هایی مانند رنگ گیری، آبگیری و وزن گیری میوه ی شلیل فاکتورهایی متناسب با میزان آبیاری در این فصل است که باید به آن توجه ویژه داشت، در تعیین نیاز درختان و همینطور تعیین دور آبیاری در زمان تابستان دقت کنید که بهتر است خاک پای درخت تا عمق یکمتری مرطوب باشد.
تعیین عدد دقیق برای دور آبیاری درختان شلیل کار ساده ای نبوده و متغیرهایی که در بخش اول در رابطه با آن ها صحبت کردیم همگی در تعین دور آبیاری آبیاری درختان شلیل در تابستان موثر هستند اما میتوانید فاکتور مرطوب بودن در عمق یک متری را در نظر گرفته و متناسب با آن دور آبیاری را تعیین کنید. البته در این مورد میتوانید در زمان خرید نهال شلیل نیز با مشاوران آن نهالستان مشورت کرده و برنامه آبیاری متناسب با بافت خاک، فصل و سن درختان خود را دریافت کنید اما به هرحال پس از کاشت با توجه به تغییر در سرای آب و هوایی در سال های مختلف بهتر است این برنامه را خود شما در صورت نیاز تعییر دهید تا نیاز آبی درخت به خوبی تامین شود.
_ مراحل مهم آبیاری درختان شلیل در فصل بهار و تابستان:
همان طور گفته شد آبیاری درختان شلیل در دو فصل بهار تابستان بسیار حائز اهمیت است. در این بخش به طور کلیدی به مراحل مهم آبیاری این درختان اشاره میکنیم.
. شکوفه دهی: در این مرحله مرطوب بودن خاک بیشتر از آبیاری زیاد درختان اهمیت داشته و آبیاری زیاد و آب پاشی روی درختان و حتی در مواردی محلول پاشی به دلیل اختلال در گرده افشانی سبب ریزش شکوفه ها میشود.
. مراحل اولیه تشکیل میوه: آبیاری درختان این زمان و ظرفیت وزن گیری و کیفیت میوه در تابستان را تعیین میکند و بنابراین توجه به آبیاری در این زمان بسیار اهمیت دارد.
. رشد سریع میوه: در این زمان که بسته به شرایط آب و هوایی هر منطقه و همینطور زود رس و دیررس بودن نوع رقم شلیل متفاوت بوده و از اواسط اردیبهشت تا اواخر خرداد بسته به رقم متفاوت است و ممکن است تا ۴ هفته پس از شروع رشد سریع ادامه داشته باشد. درختان نیاز زیادی به آب آبیاری داشته و توجه به میزان آبیاری مکفی میتواند کیفیت میوه را افزایش دهد.
. سخت شدن هسته میوه شلیل: آبیاری درختان شلیل در این فصل در حد مرطوب ماندن خاک، کافی بوده و در این زمان درخت نیاز زیادی به آب آبیاری ندارد، نیاز آبی شلیل با شروع سخت شدن هسته کاهش پیدا میکند.
. آبیاری قبل از برداشت میوه: بسیاری از باغداران با این تفکر اشتباه که آبیاری ممکن است سبب وزن گیری زیاد و ریزش میوه شود؛ در زمان قبل از برداشت میوه آبیاری را کم میکنند و یا حتی قطع میکنند، اما باید توجه داشت آبیاری در این زمان به افزایش کیفیت میوه و همینطور افزایش انبارمانی میوه کمک میکند. توجه به آبیاری در این زمان نیز بسیار مهم است.
. آبیاری پس از برداشت میوه: پس از برداشت کار شما با درخت شلیل تمام نمیشود. در بسیاری از ارقام زودرس، پس از برداشت همچنان هوا گرم بوده و لازم است بدانید که جوانه دهی سال آینده تازه پس از برداشت فرصت رشد پیدا میکنند، در صورت کافی نبودن آبیاری در این زمان، درصد بالایی از جوانه های میوه دهنده ی سال آینده را از دست خواهید داد.
_ آبیاری درختان شلیل در فصول پاییز و زمستان:
پس از برداشت میوه تا زمان به خواب رفتن درختان شلیل با رشد جوانه های میوه دهنده ی سال بعد مواجه خواهیم شد و همانطور که ذکر شد آبیاری و کوددهی در این زمان به صورت اصولی و صحیح در میزان باردهی درختان شلیل در سال آینده تاثیر بسزایی خواهد داشت.
_ دور آبیاری درختان شلیل در فصول پاییز و زمستان:
پس از شروع ریزش برگ ها در فصل پاییز و شروع خواب زمستانه درختان فعالیت فیزیولوژیک کم تری داشته و نیاز آن ها به آبیاری کم میشود، در این صورت نیاز زیادی به دور آبیاری کوتاه ندارد اما در این فصل نیز باید دور آبیاری متناسب با نیاز درخت تنظیم شود.
در میزان نیاز درخت شلیل به آبیاری در فصول خواب میزان رطوبت نسبی هوا و خاک و همینطور میزان بارندگی و فواصل بارندگی تاثیر زیادی دارد، در صورت کافی بودن بارندگی ممکن است حتی نیاز به آبیاری وجود نداشته باشد اما به طور معمول آبیاری ماهی یکبار توصیه میشود.
اهمیت آبیاری درختان شلیل پس از برداشت:
به این دلیل که برداشت میوه شلیل( زود رس و متوسط رس و دیر رس) بسته رقم از اوایل خرداد تا اواخر مردادماه ادامه دارد، آبیاری درختان شلیل به طور منظم و به موقع باید پس از برداشت ادامه داشته باشد. گل انگیزی جوانه گل سال بعد در درخت شلیل از زمان سخت شدن هسته تا بعد از برداشت ادامه دارد و یکی از دلایل مهم آبیاری پس از برداشت این درختان افزایش میزان گل و قدرت باروری درخت برای سال آینده است. بنابراین پس از برداشت شلیل باید به رطوبت خاک توجه داشته باشید تا آبیاری براساس آن و در زمان درست و به میزان کافی انجام دهید. آبیاری درختان شلیل پس از برداشت به خصوص در مناطقی با بارندگی کم نیز حائز اهمیت است، زیرا نیاز آبی این درختان نسبت به برخی درختان دیگر مانند سیب بیشتر است و رطوبت ناحیه ریشه این درختان باید در تمام فصول به اندازه کافی باشد.
اصول آبیاری درختان شلیل پس از برداشت:
_ آبیاری درختان شلیل پس از برداشت نقش مهمی در بهبود تولید گل سال بعد، جلوگیری از وارد شدن تنش به درخت و بهبود جذب عناصر طی فصل رشد و فصل خواب دارد.
_ آبیاری پس از برداشت به تنهایی نمیتواند به تفوبت درختان شلیل و افزایش جوانه گل سال بعد کمک کند و باید همزمان با آبیاری منظم و کافی از برنامه غذایی و کودهای لازم در زمان خواب و طی پاییز و زمستان نیز استفاده کرد.
_ نیاز آبی درختان شلیل به شدت وابسته شرایط اقلیمی منطقه مانند دما و رطوبت نسبی است. در صورت افزایش دما و رطوبت نسبی پس از برداشت حتما به رطوبت خاک توجه داشته باشید و اگر در ناحیه ریشه و تا عمق ۳۰ تا ۴۰ سانتی متری خاک مرطوب بود، آبیاری نکنید زیرا به دلیل زیاد بودن دما و رطوبت نسبی، آبیاری منجر به افزایش بیماری های پوسیدگی قارچی میشود.
_ آبیاری درختان شلیل پس از خواب و طی پاییز وزمستان با فواصل زمانی طولانی تر انجام میشود، یعنی حجم آب مصرفی تغییر نکرده اما دور ابیاری بیشتر خواهد شد.
_ اگر پس از خواب درخت طی پاییز و زمستان در منطقه، بارندگی اتفاق نیفتد، باید آبیاری درختان شلیل انجام گیرد تا خاک خشک نشود.
_ توجه داشته باشید که پس از آبیاری و بارندگی به هیچ وجه اطراف طوقه درختان شلیل، آب جمع نشود زیرا رطوبت زیاد در این ناحیه باعث پوسیدگی ریشه ها و طوقه میشود. در صورت جمع شدن آب باران و ایجاد روان آب در باغ، آب را از طریق کانال هایی به بیرون باغ هدایت کنید.
در نهالستان [یشیل نهال] به ارائه بهترین و باکیفیتترین نهالها افتخار میکنیم. هدف ما کمک به شما در ایجاد باغها و مزارع سرسبز و پربار است. در مجموعه ما میتوانید انواع نهالهای میوه، درختان زینتی، و گیاهان مختلف را پیدا کنید.
برای کسب اطلاعات بیشتر، مشاهده محصولات متنوع، و دریافت مشاوره تخصصی، شما را دعوت میکنیم تا به صفحه اصلی نهالستان ما سر بزنید. در این صفحه میتوانید تمامی اطلاعات مورد نیاز برای خرید اینترنتی نهال شلیل و انگور و ... های باکیفیت را به دست آورید و با اطمینان کامل خرید کنید.
منتظر حضور شما هستیم تا تجربهای بینظیر از خرید نهال داشته باشید و به باغ یا مزرعه خود جان تازهای ببخشید.
در گذشته آبیاری درختان میوه از جمله نهال شلیل یه صورت سنتی انجام میشد. به این صورت که آب از طریق نهر یا کانال وارد باغ میشد و به صورت کرتی، نشتی و حوضچه ای درختان را سیراب میکرد. اجرای این روش با وجود اینکه نیازمند هزینه ی زیادی نبود، اما هدر رفت آب زیادی داشت که در شرایط کنونی با کم شدن منابع آبی دیگر امکان استفاده از این روش ها در باغات وجود ندارد؛ مگر در حد ۱ تا ۲ درخت در باغچه ی حیاط که با شلنگ آبیاری میشود. همچنین در آبیاری غرقابی امکان شیوع بیماری های قارچی در طوقه و پوسیدگی ریشه وجود داشت.
